Ngân hàng chỉ muốn hạ lãi suất cho doanh nghiệp không nợ xấu, nợ quá hạn còn doanh nghiệp muốn vay vốn từ ngân hàng thực sự muốn hỗ trợ doanh nghiệp, thậm chí chịu lỗ để giúp DN.

Ngày 09/07, Ngân hàng Nhà nước đã có văn bản số 198/TB-NHNN thông báo ý kiến của Thống đốc về hoạt động ngân hàng trong 6 tháng đầu năm và chỉ đạo triển khai nhiệm vụ của 6 tháng cuối năm. Tại thông báo chỉ rõ các TCTD rà soát các khoản vay cũ, trên cơ sở khả năng tài chính xem xét điều chỉnh giảm lãi suất tối đa về 15%/năm.

Những người tiên phong

Sau khi có chỉ đạo của Thống đốc, một số ngân hàng có ngay quyết định hạ lãi suất xuống tối đa 15%/năm với dư nợ cho vay cũ, chủ yếu là các NHTMCP Nhà nước. Tổng giám đốc Vietcombank, ông Nguyễn Phước Thanh cho biết 25% dư nợ Vietcombank có lãi suất trên 15%/năm do vậy ngân hàng này sẵn sàng thực hiện chỉ đạo của NHNN.

Ngày 11/07, Vietinbank cũng có chỉ đạo hạ lãi suất tất cả các khoản vay xuống tối đa 15%/năm kể từ ngày 15/07. Theo lãnh đạo Vietinbank, ngân hàng cũng sẵn sàng cho doanh nghiệp vay vốn lưu động với lãi suất 12%/năm.

Bên cạnh ngân hàng Nhà nước với lợi thế vốn dồi dào, chi phí vốn thấp thì các ngân hàng TMCP cũng thực hiện điều chỉnh giảm lãi suất theo chỉ đạo nhưng tùy từng ngân hàng.

Sacombank tính toán ngân hàng này sẽ giảm doanh thu khoảng 80 tỷ đồng/tháng trong những tháng tới đây bởi dư nợ được giảm lãi suất về mức 15%/năm của toàn hệ thống là khoảng 26 ngàn tỷ đồng.

Ngày 14/07, VPBank cũng đã chỉ đạo toàn hệ thống rà soát các khoản vay cũ để thực hiện chỉ đạo của Thống đốc. Trong 2 ngày 15-17/4, ngân hàng này đã thực hiện giảm lãi suất cho gần 400 khoản vay cũ với tổng trị giá trên 460 tỷ đồng. Ước tính sẽ có 10.000 tỷ đồng dư nợ sẽ được VPBank điều chỉnh lãi suất xuống 15%/năm.

Chưa giảm lãi suất: Cái lý của ngân hàng

Thông báo của NHNN chỉ yêu cầu các TCTD đánh giá, rà soát dư nợ các khoản cho vay cũ, trên cơ sở khả năng tài chính, xem xét điều chỉnh lãi suất tối đa là 15%/năm chứ không phải là yêu cầu buộc các ngân hàng phải giảm lãi suất khoản vay cũ về 15%/năm. Do vậy ngân hàng cũng còn nhiều cách thức để chống chế.

NHNN cho phép trên cơ sở khả năng tài chính, nên một số ngân hàng đặt ra quy định hạ lãi suất chỉ áp dụng với đối tượng khách hàng thân thiết, có quan hệ tín dụng lâu dài. Còn tại một số chi nhánh ngân hàng khi được hỏi về chủ trương hạ lãi suất thì lý do phổ biến được đưa ra là chưa có hướng dẫn cụ thể khoản vay từ bao giờ, kỳ hạn nào nên ngân hàng chưa điều chỉnh.

“Nếu có hướng dẫn cụ thể từ Hội sở chúng tôi sẽ thực hiện ngay”- vị giám đốc chi nhánh một ngân hàng chia sẻ

Ông Phan Thanh Toại, Phó tổng giám đốc ACB cho biết ngân hàng này đã ngay lập tức triển khai việc hạ lãi suất. Tuy nhiên khách hàng để được xét duyệt hạ lãi suất lần này phải có quan hệ tín dụng bình thường với ngân hàng, không có nợ quá hạn, nợ xấu. Quan điểm của ACB là bảo vệ tiền của người gửi do vậy ngân hàng thận trọng khi hạ lãi suất bởi nếu hạ lãi suất tất cả các khoản vay mà sau đó bị nợ quá hạn, nợ xấu sẽ ảnh hưởng tới ngân hàng và cả người gửi tiền.

Doanh nghiệp sẽ chọn lại ngân hàng

Mặc dù không phải là văn bản mang tính chất bắt buộc với các nhà băng nhưng thực hiện chỉ đạo của NHNN vô hình chung đã giúp những ngân hàng này hấp dẫn được khách hàng tiềm năng.

Việc không hạ lãi suất đại trà với nhiều ngân hàng là lựa chọn khôn ngoan trong điều kiện hiện nay nhưng lâu dài sẽ không có lợi cho ngân hàng. Nhiều doanh nghiệp hiện tại có doanh nghiệp nợ xấu, nợ quá hạn do khó khăn tạm thời vì thị trường chung suy giảm, chỉ cần sự hỗ trợ thích hợp  sẽ vượt qua khó khăn.

Nếu các doanh nghiệp này vượt qua được, chắc chắn sẽ muốn chuyển sang quan hệ tín dụng với ngân hàng có thiện chí, thậm chí chịu lỗ trước mắt, để hỗ trợ doanh nghiệp. Hơn nữa các ngân hàng nhanh chóng thực hiện hỗ trợ hạ lãi suất lần này cũng thể hiện tiềm lực của mình, tạo ra sức hút tự nhiên đối với các doanh nghiệp chưa có quan hệ tín dụng trước đó.

Nhưng một chuyên gia ngân hàng cũng cho rằng: “Tận dụng cơ hội để quảng bá hình ảnh là hợp lý nhưng nếu những tuyên bố đó không được thực hiện đầy đủ như cam kết thì sẽ gây ra hậu quả lớn hơn nhiều”.

Bấy lâu nay lòng tin giữa ngân hàng và doanh nghiệp chưa thực sự vững chắc, hành động hạ lãi suất lần này là liều thuốc thử thích hợp. Ngân hàng và doanh nghiệp sẽ tìm thấy đối tác phù hợp với triết lý kinh doanh của đơn vị mình.
 

Thanh Hải